Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat ile Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas, cuma günü yeniden bir araya geliyor.

İki liderin görüşmesi BM Genel Sekreteri’nin Özel Temsilcisi ve BM Misyon Şefi Taye-Brook Zerihoun’un BM kontrolündeki ara bölgede bulunan resmi konutunda gerçekleşecek.

21 Mart Mutabakatı çerçevesinde oluşturulan çalışma grupları ile teknik komitelerin çalışmalarını son kez gözden geçirecek iki liderin, kapsamlı müzakerelerin başlama tarihini açıklaması bekleniyor.

Bu arada Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat’ın BM ve AB ile Müzakerelerden Sorumlu Temsilcisi Özdil Nami ile Rum Başkanlık Komiseri Yorgo Yakovu, iki liderin görüşmesine ön hazırlık yapmak amacıyla bugün bir araya gelecek.

Öte yandan Rum Yönetimi Başkanı Hristofyas, 25 Temmuz’daki görüşmede “özlü müzakerelerin ilan edileceği” imasında bulundu.

Hristofyas, dünkü Rum basınında geniş yer bulan açıklamasında, müzakere hazırlıklarını anlattı ve masaya koyacağı ana hedefleri ortaya koydu.

Gazetelere göre Hristofyas’ın ana önerisi genel hatlarıyla şöyle:

“Ortak federe devlet başkanlık sistemiyle yönetilecek. Başkan, başkan yardımcısı ve bakanlar kurulu olacak. Başkanlık dönüşümlü olacak. Siyasi eşitlik çözümün ana unsuru olacak ve iki toplumun federe devletin yönetimine sonuç getirici iştiraki anlamına gelecek. Ekonomi de üniter olmalı...”

Cumhurbaşkanı Talat ile Rum Yönetimi Başkanı Hristofyas arasında 21 Mart’ta yapılan ilk görüşmede, bir dizi çalışma grubu ve teknik komitelerin kurulması için anlaşmaya varılmıştı.

Komiteler ile grupların çalışmalarını gözden geçirip değerlendirmek amacıyla 3 ay sonra yeniden bir araya gelmeyi kararlaştıran liderler, 23 Mayıs’taki buluşmalarında “iki kesimli, iki toplumlu ve siyasi eşitliğe dayalı çözüme” ulaşmak için taahhütlerini yinelemişti.

1 Temmuz’da yeniden bir araya gelen iki lider, “tek egemenlik ve tek vatandaşlık” konularını görüşüp, ilk kez ele aldıkları çalışma grupları ile teknik komitelerin çalışmalarını 25 Temmuz’da buluşarak son kez gözden geçirmeyi kararlaştırmıştı.

Liderlerin cuma günkü görüşmesinde, müzakerelerin eylül başından itibaren başlamasına ilişkin ortak açıklama yapılması bekleniyor.

Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Turgay Avcı, bugün, BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs’taki Özel Temsilcisi ve BM Barış Gücü Misyon Şefi Tayé-Brook Zerihoun’u kabul etti.

Avcı, görüşmenin ardından basına yaptığı açıklamada görüşmenin çok yararlı geçtiğini belirterek, Zerihoun ile ilk kez görüştüklerini, Dışişleri Bakanlığı’na gerçekleştirilen ziyaretin önemli olduğunu söyledi.

BM diplomatının düşüncelerini almak istediğini anlatan Avcı, kendisine Kıbrıs konusundaki kapsamlı görüşmelerin bir an önce başlaması görüşünü desteklediklerini aktardığını, ayrıca son yayımlanan BM raporunda iki eşit kurucu devletin varlığının dâhil edilmemesinin, Güney Kıbrıs’ın İngiltere ile imzaladığı memorandumda da aynı konuya değinilmemesinin kabul edilemeyeceğini anlattığını söyledi.

İçinde bulunulan sürecin son şans olabileceğini ve Kıbrıs Türkü olarak 40 yıl daha bekleyemeyeceklerini Zerihoun’a söylediğini belirten Avcı, BM parametreleri çerçevesinde iki eşit kurucu devletin oluşturacağı bir çözümü destekleyeceklerini aktardığını ifade etti.

Dışişleri Bakanı Avcı, Kıbrıs Türkü’ne verilen sözlerin yerine gelmesini beklediklerini, AB mali yardımı konusunda söz verilen miktarın sadece 30–40 milyon Euro’sunun aktarıldığını, Doğrudan Ticaret Tüzüğü konusundaki açılımların durduğunu, üniversitelere Bologna Süreci konusunda Rum baskısıyla zorluklar çıkarıldığını, Lutontown maçı benzeri olayların Rumların çözüm için iyi niyet göstergesi sayılmayacak davranışları olduğunu anlattığını söyledi.

Kıbrıs’ta son çözüm şansının iyi kullanılması gerektiğini belirten Bakan Avcı, Zerihoun’a Rumlar’ın Türkiye’ye AB yolunda çıkarttıkları zorlukları da anlattığını kaydederek, dimdik ayakta olduklarını, ekonominin kalkınmakta olduğunu ve daha ileriye gideceğini, Kıbrıs Türkü’nün çözüme hazır olduğunu ve Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat’a desteklerinin tam olduğunu vurguladı.

Dış politikalarının iki bölgeli, siyasi eşitliğe ve iki kurucu devlete dayalı devleti öngördüğünü anlatan Dışişleri Bakanı Avcı, “Zerihoun’a ‘bunlar olmazsa olmazlarımızdır’ dedik. Kendisi de, bir çözümün eşitliğe dayalı olacağını söyledi” dedi.

Avcı, Annan Raporu’nun BM Güvenlik Konseyi’nde onaylanmamasının yarattığı hayal kırıklığını da anlattıklarını kaydetti.

Dışişleri Bakanı Turgay Avcı, Zerihoun’un; BM Genel Sekreteri’nin yeni atanan Kıbrıs Özel Danışmanı’nın ay sonunda adaya gelmesinin beklendiğini belirterek, onun da görüşmelere katkı koyacağını söylediğini anlattı.

KKTC’nin Almanya Fahri Temsilcisi Uli Piller, Rum Yönetimi’nin uzlaşma için tavize ihtiyacı olmadığını belirterek, “Kıbrıs ve dünya üçüncü bir alternatif düşünmelidir...” ifadelerini kullandı.

Piller 20 Temmuz Barış ve Özgürlük Bayramı nedeniyle yaptığı yazılı açıklamada, “Kıbrıs Rum Yönetimine tüm Kıbrıs’ın tek hükümeti olarak devam edemeyecekleri söylenmedikçe adada çözüm bulmanın mümkün olamayacağını” vurguladı.

Rum Yönetimi’nin uzlaşma için taviz vermeye ihtiyacı olmadığını belirten Piller, “Bu nedenle Kıbrıs ve dünya üçüncü bir alternatifi düşünmelidir...” dedi.

Piller, dünyanın adadaki çözümsüzlükten Kıbrıslı Türkleri sorumlu tutmanın yanlış olduğunu anlamaya başladığını da kaydetti.